THE THINKING OF FUTURE
BİZ DÜNYA SİYASƏTİNİN BÜTÜN SİRLƏRİNİ AÇIRIQ

Qlobal təhlükəsizliyin "qırılma nöqtəsi": yeni dünya müharibəsi qorxusu

Qlobal təhlükəsizliyin "qırılma nöqtəsi": yeni dünya müharibəsi qorxusu
27 iyul 2016

İndi bəşəriyyətin sabitliyə və sülhə böyük ehtiyacı vardır. Dünyanın müxtəlif guşələrində axan qanın dayandırılması üçün ölkələrin səfərbər olması gərəkdir. Bu barədə elmi və siyasi dairələr çoxdandır ki, danışırlar. Lakin real proseslər göstərir ki, burada vəziyyət heç də ürəkaçan deyil. Böyük dövlətlərin başçılarının verdikləri bəyanatlar, atdıqları konkret addımlar qlobal miqyasda təhlükəsizliyə heç bir təminat verilmədiyi təəssüratını yaradır. Sanki supergüclər yeni dünya müharibəsinə hazırlaşırlar. Bunun fonunda bütövlükdə təhlükəsizliyə tərk-silah olunmanın necə təsir etdiyini araşdırmağa ehtiyac yaranır. Faktlar göstərir ki, bununla əlaqəli bir neçə müqavilə imzalanmasına baxmayaraq, reallıq fərqli məqamlardan xəbər verir. Həmin müstəvidə dünyada baş verən və təhlükəsizliyə birbaşa aidiyyəti olan faktorlara nəzər salmaq maraqlı olardı.

Qlobal strateji sabitlik: Rusiya-Çin müzakirələrinin yeni səhifəsi

Qlobal strateji sabitlik: Rusiya-Çin müzakirələrinin yeni səhifəsi
22 iyul 2016

Rusiyanın dövlət başçısı Vladimir Putinin Çinə son ziyarətinə dünya KİV-i böyük maraq göstərib. Müxtəlif şərhlər verilir, müsbət və mənfi tərəflər analiz edilir. Bütövlükdə danışıqların uğurlu olduğu vurğulanır. Bununla yanaşı, iki ölkə arasında inteqrasiyada bir sıra ciddi problemlərin mövcudluğu da qeyd edilir. Tərəflər arasında 30 müqavilə imzalanıb. Onlar demək olar ki, bütün sahələri əhatə edir. İqtisadi, ticari, enerji və təhlükəsizlik sferalarında əməkdaşlığın yeni səviyyəyə yüksəldilməsi qərara alınıb. O cümlədən qlobal strateji sabitliyi möhkəmləndirmək istiqamətində birgə fəaliyyət göstərməyin zəruriliyi vurğulanıb. Rusiya və Çin Avrasiya İqtisadi İttifaqı (Aİİ), Cənub-Şərqi Asiya Dövlətləri Assosiasiyası (ASEAN) və Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) çərçivəsində qarşılıqlı əlaqələri inkişaf etdirmək qərarına gəliblər. Mütəxəssislər bunu əhəmiyyətli sayırlar. Onun reallaşması məsələsi isə başqa mövzu kimi qeyd olunur.

BMT-nin yeni rolu: müasir dövrün paradoksları və təhlükələri kontekstində

BMT-nin yeni rolu: müasir dövrün paradoksları və təhlükələri kontekstində
20 iyul 2016

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı yaradılarkən onun dünyanın bütün siyasi, geosiyasi və təhlükəsizlik məsələlərini həll edə biləcəyinə inam çox idi. Çünki bu qurum dövlətlərarası münasibətlərin kollektiv formada tənzimlənməsinin yeni formatı kimi qəbul olunurdu. Bir müddət BMT səmərəli işləyə bildi. Lakin keçən əsrin 90-cı illərindən başlayaraq onun fəaliyyətində ciddi qüsurlar özünü göstərməyə başladı. Onların sayı çoxdur. Lakin böyük dövlətlərin iradəsinə tabe olmaq ən ciddi nöqsan kimi qiymətləndirilə bilər. Xüsusilə ABŞ-ın təşkilatda əsas söz sahibi kimi öz iradəsinə uyğun qərarların qəbuluna nail olması getdikcə qurumu nüfuzdan saldı. Hazırda BMT-nin yeniləşməyə ehtiyacı olduğundan bəhs edirlər. Bunun fonunda müasir şərtlər daxilində onun rolunun nədən ibarət olduğu belə tam aydın deyil. Müxtəlif fikirlər mövcuddur. Bu paradoksal vəziyyətin prizmasından BMT kimi beynəlxalq təşkilatın indiki durumu və gələcəyi üzərində düşünməyə ehtiyac yaranıb. Çünki bəlkə də dünyanın dəyişməsi BMT-nin struktur və funksional baxımdan yeniləşməsindən asılıdır.

Türkiyənin yeni sınağı: çevriliş cəhdinin geosiyasi aspektləri

Türkiyənin yeni sınağı: çevriliş cəhdinin geosiyasi aspektləri
19 iyul 2016

Qardaş ölkə bir qorxulu gecə də yaşadı. İyulun 15-də bir qrup hərbçi çevriliş etmək üçün hərəkətə keçdi, Türkiyə ordusunun müasir silah-sursat və döyüş texnikasından istifadə etməklə dövlət orqanlarını ələ keçirməyə cəhd göstərdi. İlk baxışdan qrupun qarşısını almaq çox çətin görünürdü. Lakin Türkiyə cəmiyyəti növbəti dəfə öz sayıqlığını və siyasi yetkinliyini nümayiş etdirdi. İnsanlar küçələrə və meydanlara çıxaraq çevrilişin reallaşmasına imkan vermədilər. Qəhrəman Türk xalqı bir daha tarix yazdı. Baş verənlərin yalnız Türkiyə sərhədləri ilə məhdudlaşdığını düşünmək doğru olmazdı. Yaxın Şərqdə və bütövlükdə qlobal siyasətdə müşahidə edilən proseslərin fonunda hərbi çevriliş cəhdinin ciddi məqamlarla bağlı olması qənaəti yaranır. Burada həm konkret olaraq Türkiyənin, həm də İslam aləminin gələcəyi ilə əlaqəsi olan əhəmiyyətli faktorlardan bəhs etmək olar.

Varşava sammiti: Cənubi Qafqaz münaqişələrinə münasibətin konkret ifadəsi

Varşava sammiti: Cənubi Qafqaz münaqişələrinə münasibətin konkret ifadəsi
14 iyul 2016

Dünya ictimaiyyətinin diqqəti iyulun 8-9 tarixlərində Polşanın paytaxtına yönəlmişdi. Burada NATO-nun növbəti sammiti keçirilib. Tədbirdə 18 dövlət başçısı və 21 baş nazir iştirak edib. Şimali Atlantika Alyansı müasir qlobal təhlükəsizlik üçün aktual olan məsələləri müzakirə edib. Bu hərbi bloka daxil olan dövlətlər vahid mövqe nümayiş etdiriblər. Onlar hazırkı təhlükələr barədə ortaq fikir birliyində olublar ki, bu da yekun bəyannamədə öz əksini tapıb. Tədbirdə NATO-nun dünyanın müxtəlif regionlarında mövcud olan münaqişələrin həllinə də münasibəti bildirilib. Ayrıca paraqrafda isə təşkilatın Cənubi Qafqazdakı münaqişələrə yanaşması yer alıb. Region dövlətlərinin ərazi bütövlüyünün təmin edilməsinə xüsusi yer verilib. Sammitdə çıxış edən Azərbaycan Prezidenti növbəti dəfə ədalətli və həqiqəti əks etdirən mövqe nümayiş etdirib. Ermənistan rəhbəri isə əsassız fikirləri və saxta ittihamları ilə yadda qalıb. Bütövlükdə götürdükdə, Varşava sammiti Azərbaycanın haqlı mövqe tutduğunu bir daha təsdiqləmiş oldu.

Dünyanı çaşdırmaq cəhdi: Sarkisyanın yeni spekulyasiyaları

Dünyanı çaşdırmaq cəhdi: Sarkisyanın yeni spekulyasiyaları
13 iyul 2016

Ermənistan rəhbərliyi çətin vəziyyətə düşüb. Ölkə daxilində sosial-siyasi durum getdikcə daha da ağırlaşır. Cənubi Qafqaza yaxın regionlarda cərəyan edən geosiyasi proseslərin yaratdığı gərginlik erməni siyasətçilərinə əlavə narahatlıq gətirir. Bunlara Azərbaycan Ordusunun apreldə Dağlıq Qarabağda erməni mövqelərinə endirdiyi ağır zərbələr də əlavə olunub. Bu hadisədən sonra İrəvan necə hərəkət etməyi, demək olar ki, müəyyənləşdirə bilmir. O, əsas olaraq xaricdə havadarlıq edən dairələrə şikayətlənir, onlardan kömək umur. Prezidentlərin Sankt-Peterburq görüşü də göstərdi ki, Azərbaycan tutduğu mövqedən çəkilməyəcək. Ermənistan işğal etdiyi ərazilərdən silahlı qüvvələrini çəkməlidir. Bunların fonunda Serj Sarkisyan "Reuters" agentliyinə müsahibə verərək, özünü xilas etmək üçün yeni yalanlar uydurub. Onun dedikləri nə qədər aciz duruma düşdüyünü göstərir.

Multikultural dəyərlər – ilkin və sonrakı müxtəliflik prizmasında

Multikultural dəyərlər – ilkin və sonrakı müxtəliflik prizmasında
12 iyul 2016

Müasir dövrümüzdə dünya birliyi yeni çağırışlar və təhdidlər qarşısındadır. Qloballaşma prosesinin təsiri altında hətta dünyanın ən ucqar nöqtələrində baş verən hadisələr belə planetar prizmadan mühüm əhəmiyyətə malikdir. Günümüzdə dünyanın harasında baş verməsindən asılı olmayaraq etnik separatizm, dini ayrı-seçkilik və radikalizm, terrorizm və digər bu kimi trendlərin xüsusiyyətləri yerli çərçivəni çoxdan aşmışdır. Ən qorxulusu isə odur ki, baş verənlərə ədalətli yanaşma olmadıqda və ya proseslərin tənzimlənməsində beynəlxalq hüququn norma və prinsipləri nəzərə alınmadıqda bəşəriyyətimizin qarşısında dayanan təhdidlər daha da mürəkkəb xarakter alır və müxtəlif radikal meyllərin güclənməsinə səbəb olur.

Türkiyə-Rusiya münasibətləri və Cənubi Qafqaz: Ermənistan təhlükə mənbəyi kimi

Türkiyə-Rusiya münasibətləri və Cənubi Qafqaz: Ermənistan təhlükə mənbəyi kimi
11 iyul 2016

Ankara ilə Moskva arasında son zamanlar müşahidə edilən yaxınlaşmanın geosiyasi nəticələri barədə analitiklər proqnozlar verirlər. Bu prosesin bütövlükdə qlobal siyasətə təsir edəcəyi istisna edilmir. O cümlədən Cənubi Qafqazda da mühüm hadisələr baş verə bilər. Burada diqqəti çəkən əsas məqam ondan ibarətdir ki, region dövlətlərinin iki böyük dövlətin əlaqələrini bərpa etməsinə münasibətləri fərqlidir. Azərbaycan əvvəlcədən Ankara ilə Moskvanı barışdırmağa çalışırdısa, Tbilisi təmkinli mövqe nümayiş etdirirdi. İndi də Tbilisi hadisələrə elə də reaksiya vermir, lakin bütövlükdə proseslərin gedişindən narazı deyil. Ermənistan tamamilə fərqli fikirdədir. İrəvan Rusiya ilə Türkiyənin münasibətlərinin normallaşmasını özünə təhlükə kimi qiymətləndirsə də, real heç bir addım ata bilmir. Çünki suveren deyil, kənar dairələrdən tamamilə asılıdır. Bu da Ermənistanda siyasi və ideoloji gərginlik yaradır. Cəmiyyətdə və siyasi şüurda bir qeyri-müəyyənlik vardır. Bunlar Ermənistanı region üçün təhlükəli edir.

Azərbaycan Prezidenti: "Münaqişənin həllinin yeganə mümkün variantı mərhələli həll variantıdır"

Azərbaycan Prezidenti: "Münaqişənin həllinin yeganə mümkün variantı mərhələli həll variantıdır"
10 iyul 2016

Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə Nazirlər Kabinetinin 2016-cı ilin birinci yarısının sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına və qarşıda duran vəzifələrə həsr olunan iclası keçirilib

Səssiz savaşlar: gizli müharibələrin böyük fəsadları

Səssiz savaşlar: gizli müharibələrin böyük fəsadları
08 iyul 2016

Sirr deyil ki, hazırda dünyada ümumi geosiyasi, iqtisadi və maliyyə vəziyyəti ürəkaçan deyil. Müxtəlif regionlarda aclıq, yoxsulluq, səfalət, insanların həyatlarından məhrum olması getdikcə adi hala çevrilir. Sanki dünyanın bir qütbündə zənginlik içində ömür sürən milyonlar, digər qütbündə isə həyat uğrunda ölüm-dirim savaşı aparan milyardlar yaşayır. Analizlər göstərir ki, belə vəziyyətin yaranmasında başqa səbəblərlə yanaşı, böyük dövlətlərin apardığı səssiz savaşlar ciddi rol oynayır. Onlar həm öz aralarında, həm də inkişaf etməkdə olan ölkələrə qarşı elan edilməmiş müharibə aparırlar. Bu sırada ekspertlər daha çox ABŞ-ın adını çəkirlər. Konkret faktlar göstərir ki, Vaşinqton hətta ən yaxın müttəfiq hesab etdiyi dövlətlərə qarşı belə diktə siyasəti həyata keçirir. Nəticədə, dünyanın müxtəlif regionlarında kifayət qədər ziddiyyətli vəziyyət yaranır. Bu proseslər bəşəriyyəti haraya aparır?

Azərbaycanın xarici ölkələrdəki diplomatik nümayəndəlikləri twitterdə

Yeni layihə

Xarici mətbuat

We are returning to a world of great-power rivalry
19 oktyabr 2016 The Financial Times

We are returning to a world of great-power rivalry

The US unipolar era lasted less than 25 years, undone by war and financial crisis

Davamı...
Musul Operasyonu: "Topyekûn Muamma"dan "Topyekûn Savaş"a...
17 oktyabr 2016 Milli Gazete

Musul Operasyonu: "Topyekûn Muamma"dan "Topyekûn Savaş"a...

Şimdiden şu söylenebilir: Musul, İslam dünyasının önüne atılmış büyük bir tuzak.

Davamı...