THE THINKING OF FUTURE
BİZ DÜNYA SİYASƏTİNİN BÜTÜN SİRLƏRİNİ AÇIRIQ

Qlobal geosiyasət: yeni qüvvələr nisbəti və oyun qaydaları mərhələsi

Qlobal geosiyasət: yeni qüvvələr nisbəti və oyun qaydaları mərhələsi
25 fevral 2020

Dünya siyasəti yeni dəyişikliklər müstəvisinə qədəm qoyur. Böyük dövlətlər sanki yeni planlar üzərində işləyirlər. Xüsusilə İraq parlamentinin xarici hərbi qüvvələri ölkə ərazisindən çıxarmaqla bağlı qəbul etdiyi qərar vəziyyəti daha da həssaslaşdırıb. Okeanın o tayından dərhal buna reaksiya verilib. Vaşinqtonun ritorikası dəyişməyib. Amerikalılar yeni zərbələr endirə biləcəklərindən bəhs edirlər. Onlar hesab edirlər ki, bununla özlərinin milli maraqlarını müdafiə edir, Amerika vətəndaşlarının həyatını qoruyurlar. Ancaq niyə bunu ölkənin sərhədlərindən on min kilometrlərlə uzaqda edirlər, izahı yoxdur. Təbii ki, bu kimi davranışlara başqa böyük dövlətlər və Yaxın Şərqdə yerləşən digər ölkələr müəyyən reaksiya verə bilərlər. Bu kontekstdə İraq parlamentinin qəbul etdiyi qərar fonunda qlobal və regional siyasətdə qüvvələr nisbəti və oyun qaydasının dəyişməsi dinamikası üzərində geniş dayanmağa ehtiyac gördük.

İdlibdə gərginlik yeni səviyyədə: geosiyasi ixtilaflar geniş miqyas alır

İdlibdə gərginlik yeni səviyyədə: geosiyasi ixtilaflar geniş miqyas alır
21 fevral 2020

Suriyanın İdlib bölgəsində hərbi vəziyyət yenidən gərginləşib. Hazırda orada Bəşər Əsədə sadiq qüvvələrlə Türkiyə və onun dəstəklədiyi müxalif qüvvələr arasında qızğın döyüşlər gedir. Əsəd rejiminə Rusiya və İranın birbaşa yardım etdiyi deyilir. Suriyada Rusiya hərbi kontingentinin fəaliyyətinə rəhbərlik edən generalın belə kimliyi açıqlanıb. Ekspertlər hesab edirlər ki, belə bir vəziyyət bütövlükdə Yaxın Şərqdə daha mürəkkəb geosiyasi mənzərə yarada bilər. Artıq prosesə ABŞ və İsrailin də qoşulduğu haqqında informasiyalar yayılır. Bunların fonunda qlobal geosiyasətdə qüvvələr nisbətinin necə dəyişə biləcəyi maraq doğurur. Yaxın Şərqə bütöv sistem kimi baxsaq, məsələnin geosiyasi konteksti çox böyük məna kəsb edir.

Merkelin Ankara səfəri: Berlin fəallaşır və qüvvələr nisbətini yeniləyir

Merkelin Ankara səfəri: Berlin fəallaşır və qüvvələr nisbətini yeniləyir
06 fevral 2020

Almaniya kansleri Angela Merkelin Türkiyəyə səfərinə münasibət birmənalı olmadı. Avropa mediası alman hökumətinin başçısını tənqid etdi. Ekspertlər də onu "Ərdoğanın imicinə yardım etməkdə" suçladı. Lakin digərləri Almaniya rəhbərliyinin atdığı addımın geosiyasi əhəmiyyətini dərk edirlər. Onlar hesab edirlər ki, bununla Berlin Yaxın Şərqdə sabitliyin yaranmasına töhfə verə bilər. Eyni zamanda, digər regionlarda analoji vəziyyətin yaranmaması üçün müəyyən mexanizm yaradıla bilər. Hər bir halda Berlin və Ankara bir sıra vacib məqamlar üzrə ortaq mövqeyə gəliblər. Bu isə müsbət hal sayılır.

İdlib riski: qlobal geosiyasi güclərin regional maraqlarının toqquşma sahəsi

İdlib riski: qlobal geosiyasi güclərin regional maraqlarının toqquşma sahəsi
05 fevral 2020

Fevral ayı Suriya üçün həyəcanlı başladı. Ekspertlər hesab edirdilər ki, Amerikanın İsrail-Fələstin münaqişəsinin həlli ilə bağlı irəli sürdüyü planın bəyan edilməsindən sonra, İraq və Suriya arxa plana keçib. Bundan əvvəl isə İran-ABŞ münasibətlərinin təhlükəli həddə çatması Suriyanı bir qədər kölgəyə salmışdı. Hətta bir sıra ekspertlər iddia edirdilər ki, Suriyada məsələlər faktiki olaraq həll olunub. Ölkə parçalanıb, qalır ona siyasi-hüquqi don geydirmək. Ancaq belə görünür ki, bütün bunlar fərziyyələrdir. Əsəd rejimi İdlibdə müxaliflərə qarşı geniş hərbi əməliyyatlara başlayıb. Rusiya havadan, İran isə qurudan hökumət qüvvələrinə yardım edir. Nəticədə, Əsəd ordusu İdlib yaxınlığında türk hərbi kontingentini top atəşinə tutub. Bir neçə türk hərbçisi həlak olub. Bundan sonra Türkiyə daha fəal surətdə hərəkətə keçib. Proseslərin gedişatı göstərir ki, vəziyyət daha da ağırlaşa bilər. Lakin istisna deyil ki, Moskva və Ankara danışıqlar yolu ilə vəziyyəti sabitləşdirsinlər.

Cənubi Qafqaz: geosiyasi proseslərin yeni trendləri

Cənubi Qafqaz: geosiyasi proseslərin yeni trendləri
23 yanvar 2020

Sirr deyil ki, dünyanın müxtəlif bölgələrində son illər narahatedici geosiyasi proseslər yer alır. Bu sırada Cənubi Qafqaz həm bütöv region kimi, həm də orada yerləşən dövlətlərin hər birinin ayrılıqda fəaliyyəti baxımından ekspertlərin maraq dairəsində olmaqdadır. Aparılan təhlillər göstərir ki, Azərbaycan, Ermənistan və Gürcüstan coğrafi baxımdan qonşu olsalar da geosiyasi aspektdə "həmsərhəd" deyillər – onlar fərqli mövqeyə gəlib çıxıblar. Onların içərisində ən perspektivli və ümidverici mövqe Azərbaycandadır. Bu tezisin təsdiqi faktların müqayisəsində özünü açıq surətdə göstərir. Bir məsələ şübhəsizdir ki, rəsmi Bakı postsovet məkanı üçün belə nümunə ola bilən siyasət yeridir. 2019-cu il bu baxımdan xeyli maraqlı il olub.

Qərbdə geosiyasi parçalanma: Fransa ABŞ-a qarşı yeni addım atır

Qərbdə geosiyasi parçalanma: Fransa ABŞ-a qarşı yeni addım atır
08 yanvar 2020

Emmanuel Makronun geosiyasi mövqeyi ilə Donald Trampın siyasəti arasında dərin uçurumun olduğu məlumdur. Fransa Prezidenti aktiv surətdə Avropanın lideri rolunu öz üzərinə götürməyə çalışır. Bu zaman qarşısında əsas olaraq Amerika və Almaniyanı görür. Böyük Britaniya da asan maneə deyil, lakin London nədənsə susur. Bütün hallarda E.Makron Fransanın liderliyi üçün təşəbbüslərini davam etdirir. Ekspertlər bu bağlılıqda Parisin Rusiya ilə iqtisadi əlaqələri bərpa etmək cəhdini maraqla izləyirlər. Artıq Fransa bu istiqamətdə çalışdığını rəsmi bəyan edib. Bu isə qlobal geosiyasətdə maraqlı proseslərə yol aça bilər.

2019-cu il: artan risklər geosiyasi mənzərəni mürəkkəbləşdirir

2019-cu il: artan risklər geosiyasi mənzərəni mürəkkəbləşdirir
06 yanvar 2020

Ötən il cərəyan edən geosiyasi proseslər bir sıra çətinliklər yaradıb. Bu haqda ekspertlər 2019-cu ildə müşahidə edilən qlobal geosiyasi trendləri təhlil edərək yazırlar. Dünyanın müxtəlif regionlarında özünü göstərən proseslərin ümumi analizi fonunda konkret hadisələrin proqnozlaşdırılması maraqlı mənzərə yaradır. Bütövlükdə dünyada risklər azalmayıb, əksinə, yeni münaqişə ocaqları meydana gəlib. Yaxın Şərqdə Liviya faktoru qlobal geosiyasətin aktual məsələlərindən birinə çevrilib. Fransada vəziyyət qarışıqdır, "Breksit" aktuallığını saxlayır, İran məsələsi risk faktoru kimi qalır və s. Bunların fonunda Cənubi Qafqazda 2019-cu ildə baş verənlər və onların mümkün təsirləri əhəmiyyət daşıyır.

Avropa siyasətinin "Boris fenomeni": qüvvələr nisbəti kəskin dəyişir

Avropa siyasətinin "Boris fenomeni": qüvvələr nisbəti kəskin dəyişir
16 dekabr 2019

Böyük Britaniya parlamentinə seçkilərdə mühafizəkarların böyük fərqlə qalib gəlməsi yalnız İngiltərəni silkələməyib. Bütün Qərb düşərgəsi bu hadisənin siyasi və geosiyasi nəticələri üzərində baş sındırmağa başlayıb. Arada isə leyboristlərin lideri Ceremi Korbin "yanıb". O, istefa verəcəyini bəyan edib. Boris Consonun qələbəsini isə bir zamanlar Marqaret Tetçerin əldə etdiyi nailiyyətlə müqayisə edirlər. Hesab edilir ki, həm "Breksit"in taleyi həll olundu, həm də Avropada fərqli siyasi ab-hava yarandı. Avropa İttifaqı məkanında çoxlu suallar meydana gəldi. Hətta təşkilatın gələcək taleyi ilə bağlı bədbin fikirlər də səslənməkdədir. Bir çox ekspertlər hesab edirlər ki, "Breksit" başqa ayırıcı proseslərə də təkan verə bilər. Buna işarə edən bir sıra əlamətlər artıq mövcuddur. Bunların fonunda ABŞ prezidenti Donald Trampın Boris Consonu xüsusi təntənə ilə təbrik etməsinə də diqqət yönəldilir. Ekspertlərə görə, bu, bütövlükdə, Qərbdə çox ciddi geosiyasi proseslərin başlanğıcı ola bilər.

Geosiyasi iflas: təzyiqlər altında çapalayan Ermənistan

Geosiyasi iflas: təzyiqlər altında çapalayan Ermənistan
13 noyabr 2019

Müstəqil dövlət olmaq asan məsələ deyil. Ermənistan iqtidarları bunu bacarmırlar. İndiki mərhələdə də ölkə ciddi surətdə təzyiq altındadır və kənardan olan tələbləri yerinə yetirməyin əzabını çəkir. Rusiya "Amulsar" qızıl mədəninin anqlosaksların əlindən alınmasını tələb edir, NATO-nun yaratdığı biolaboratoriyaya giriş hüququ istəyir. Görünür, Moskva bu laboratoriyalarda təhlükəli layihələrin həyata keçirildiyindən şübhələnir. Rusiya istəməz ki, forpostunda onun xəbəri olmadan hansısa kütləvi qırğın silahı hazırlansın. Başqa sözlə, "şeytanın vəkili"nin zühuru yolverilməzdir. Bunlar Ermənistanın Amerika və Rusiyanın timsalında iki böyük dövlət tərəfindən yeni səviyyədə küncə sıxışdırıldığını göstərir. Bəs hadisələr hansı istiqamətdə inkişaf edə bilər və bunun regional proseslərə təsiri nədən ibarət olacaq?

İraq xaosu: geosiyasi mübarizənin daha riskli mərhələsi

İraq xaosu: geosiyasi mübarizənin daha riskli mərhələsi
06 noyabr 2019

Yaxın Şərqdə gərginlik azalmaq bilmir. Bir ölkədə problemlər həll edilməmiş, münaqişələr aradan qalxmamış, digərində yeni ixtilaflar meydana gəlir. Suriya məsələsində ciddi irəliləyiş olmadığı halda, İraqda ara qarışmağa başlayıb. İndi bu ölkənin şəhərlərinin küçələrində sosial tələblərlə çıxış edən, lakin siyasi xarakterli iddialar irəli sürən etirazçı kütlə vardır. Artıq yüzlərlə insan həyatını itirib və bu rəqəm hər gün artır. Nümayişçilər İrana bağlı İraq hökumətinin dəyişməsini tələb edirlər. Bundan nəticə çıxaran ekspertlər ümumilikdə geosiyasi aspektdə antiiran prosesindən bəhs edir, eyni zamanda, İraqdakı şiələr arasında nifaq salındığını ifadə edirlər. Bu iki məqamı birləşdirəndə belə alınır ki, İraqda dərin qatlarda geosiyasi, ideoloji və dini çalarları olan ziddiyyətli proseslərə start verilib. Sosial tələblər ancaq görünən tərəfdir.

Azərbaycanın xarici ölkələrdəki diplomatik nümayəndəlikləri twitterdə

Yeni layihə

Xarici mətbuat

Cənubi Qafqaz üçün sülh nə deməkdir?
23 fevral 2021 Arab News

Cənubi Qafqaz üçün sülh nə deməkdir?

Atəşkəs müqaviləsi qorunub-saxlanarsa, regionda sülh bərqərar olarsa, Cənubi Qafqaz, nəhayət, sabit bölgəyə çevrilə bilər.

Davamı...
Azərbaycanın Zəngilan rayonu – İpək Yolu üzərində strateji qovşaq
08 fevral 2021 Atlantico

Azərbaycanın Zəngilan rayonu – İpək Yolu üzərində strateji qovşaq

Zəngilan Azərbaycan üçün çox əlverişli məkanda yerləşir

Davamı...